Veraset ilamında ve tapuda adı çıkmayan sağ mirasçının hakkı nasıl düzeltilir?

Mirasçılık belgesi (veraset ilamı), kök murisin ölümü anındaki gerçek mirasçı tablosunu gösteren resmî bir belgedir; ancak kesin hüküm niteliği taşımadığından, hatalı düzenlendiğinde iptali ve düzeltilmesi mümkündür. Aynı muris için farklı yıllarda çıkarılan belgeler arasında çelişki varsa ve sonradan çıkarılan belge bir mirasçıyı eksik gösteriyorsa, gerçek hak durumunu yansıtmayan bu belge ve ona dayanılarak oluşturulan tapu kayıtları hukuken sakattır. Sağ olan bir mirasçının iradesi ve hakkı dışında, onu yok sayarak yapılan tescil yolsuz tescil niteliği taşır.

Hukuki açıdan tablo şu şekildedir:

• Sonradan çıkarılan ve bir mirasçıyı eksik gösteren mirasçılık belgesine karşı, menfaati ihlal edilen mirasçının mirasçılık belgesinin iptali ve yeni belge verilmesi talebinde bulunma hakkı vardır. Ölüme yakın tarihte düzenlenmiş önceki (doğru) veraset ilamı, gerçek mirasçı sayısını gösteren güçlü bir dayanak olarak bu süreçte belirleyici rol oynar.

• Eksik mirasçıyı gösteren hatalı belgeye dayanılarak tapuda yapılan intikaller ve oluşan yeni kayıtlar gerçek hak durumunu yansıtmadığından, tapu kaydının düzeltilmesi (tapu iptali ve tescil) gündeme gelir. Hatalı belgeye göre tapu alan diğer mirasçıların kayıtları da, dışarıda bırakılan mirasçının payı oranında sakatlanır.

• Dışarıda kalan mirasçının payını içeren taşınmazların üçüncü kişilere satılması, sürecin en büyük riskidir; iyiniyetli üçüncü kişiye yapılan devirlerde durum karmaşıklaşabileceğinden, parseller üzerine ihtiyati tedbir konulması mülkiyet hakkının korunması adına kritik bir adımdır.

• Mirasçılardan biri sonradan vefat etmişse, onun altsoyu yalnızca kendi miras bırakanının payı oranında hak sahibi olur; ancak bu altsoyun edindiği tapu da, dışarıda bırakılan sağ mirasçının payını yok sayamaz. Eksik gösterilen mirasçının payı, kendisinden alınmış sayılarak diğer kayıtların hepsini bu oranda etkiler.