Babamın 2B arazisini kendi üzerine alan kardeşlerime karşı dava açabilir miyim?

Babamın 2B tarlası var idi, kardeşlerime vermiş; onlar da ödeme yapmış, tapuyu kendi üzerine almışlar. Tarlalar ile ilgili babama bir ödeme yok. Ben bunu bozabilir miyim? Çok teşekkür ederim.

Cevap

Türk Medeni Kanunu ve Yargıtay içtihatlarına göre, Hazine'ye ait olan 2B arazilerinde hak sahiplerinin (zilyetlerin) doğrudan satın alma hakkı bulunmaktadır. Babanızın bu tarlalar üzerindeki "kullanım ve satın alma hakkını" (zilyetliği) kardeşlerinize devretmesi ve devletin belirlediği tapu bedelinin kardeşleriniz tarafından Hazine'ye ödenerek tapunun doğrudan onların adına tescil edilmesi, hukuken standart bir tapu satış işleminden farklı değerlendirilmektedir.

Bu işlemin iptal edilip edilemeyeceği ve hak talebiniz konusunda yasal çerçeve şu şekilde işler:

  • Öncelikle babanız hayattaysa, kişi sağlığında kendi malvarlığı ve zilyetlik hakları üzerinde dilediği gibi tasarrufta bulunma özgürlüğüne sahip olduğundan, yasal miras hakkınız henüz doğmamıştır ve şu aşamada doğrudan bir iptal davası açma hakkınız kural olarak bulunmamaktadır (Babanızın fiil ehliyetinin yerinde olmaması durumu hariç).

  • Eğer babanız vefat etmişse, Yargıtay uygulamalarına göre taşınmazın mülkiyeti doğrudan babanızdan değil, bedeli ödenerek Hazine'den (Devletten) alındığı için, doğrudan "muris muvazaası" (mirastan mal kaçırma) nedenine dayalı tapu iptal ve tescil davası açılması genellikle mümkün görülmemektedir.

  • Ancak, babanızın kardeşlerinize devrettiği bu "zilyetlik ve satın alma hakkı" başlı başına ekonomik bir değer taşımaktadır. Babanız bu değeri kardeşlerinize hiçbir bedel almadan (bağış yoluyla) devretmişse, vefatı sonrasında yasal saklı payınızın ihlal edildiğini öne sürerek tenkis davası açabilir ve bu hakkın devir tarihindeki bedelinin kendi payınıza düşen kısmının size ödenmesini talep edebilirsiniz.

  • Ayrıca, 2B arazisinin devlete ödenen taksitleri veya bedeli şeklen kardeşleriniz tarafından ödenmiş gibi görünse de bu paralar gerçekte babanız tarafından ödenmişse, bu "gizli bağış" niteliği taşıyacağından, söz konusu meblağlar üzerinden de denkleştirme veya tenkis davası yoluyla yasal hakkınızı aramanız hukuken mümkündür.

Sorunuzla ilgili rehber yazımızı inceleyebilirsiniz:Tenkis Davası (Saklı Pay) Nedir?